GIỮ LUẬT - CON ĐƯỜNG CỦA TỰ DO VÀ TÌNH YÊU
CHÚA NHẬT VI THƯỜNG NIÊN NĂM A
Nghe hai chữ "lề luật", nhiều người hơi chùn lòng. Luật thường gợi đến những điều cấm đoán, những giới hạn, những ràng buộc. Luật dễ làm người ta nghĩ đến hình phạt hơn là niềm vui. Nhưng Lời Chúa hôm nay lại mở ra một cái nhìn hoàn toàn khác: Luật không phải xiềng xích. Luật là con đường của sự sống.
1. THIÊN CHÚA ĐẶT TRƯỚC MẶT TA SỰ SỐNG.
Sách Huấn Ca nói một câu rất mạnh: "Trước mặt con là sự sống với sự chết… con muốn điều nào, hãy giơ tay ra mà lấy". Chúa không ép buộc con người. Chúa không dựng nên ta như những cỗ máy phải vâng lệnh mù quáng. Chúa ban tự do. Và chính vì ban tự do, Chúa cũng trao trách nhiệm.
Luật Chúa không phải là áp lực từ bên ngoài, nhưng là lời mời gọi từ tình yêu. Chúa chỉ cho ta con đường dẫn đến sự sống, còn bước đi hay không là do ta.
Ở đây đã có một mầm mống của Tin Mừng: Thiên Chúa tin vào con người. Chúa tin ta có thể chọn sự thiện. Chúa không truyền cho ai làm điều gian ác. Tội lỗi không đến từ Thiên Chúa, mà từ sự lạm dụng tự do của ta.
Như vậy, ngay từ Cựu Ước, luật đã không phải là gánh nặng. Luật là bảng chỉ đường. Luật là ánh đèn giữa đêm tối. Không có luật, ta dễ lạc lối. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở mức "giữ luật để khỏi lạc", ta vẫn chưa chạm đến chiều sâu mà sau này, trong Tân Ước, Chúa Giêsu muốn dẫn ta vào.
2. CHÚA GIÊSU KIỆN TOÀN LUẬT: TỪ SỢ HÃI ĐẾN TỰ DO.
Trong Tin Mừng theo thánh Mathêô, Chúa Giêsu nói: "Anh em đừng tưởng Thầy đến để bãi bỏ Lề Luật… Thầy đến không phải để bãi bỏ, nhưng là để kiện toàn".
Chúa không phá luật. Chúa nâng luật lên một tầm cao mới.
"Anh em đã nghe Luật dạy người xưa rằng: chớ giết người… Còn Thầy, Thầy bảo cho anh em biết…". Câu nói ấy không phải để phủ nhận truyền thống, nhưng để mở ra một chân trời sâu hơn:
Luật xưa dừng ở hành vi: đừng giết người. Chúa Giêsu đi vào nội tâm: đừng nuôi giận ghét.
Luật xưa nói: chớ ngoại tình. Chúa nói: ngay cả ánh mắt thèm muốn cũng phải được thanh tẩy.
Luật xưa dạy: đừng thề gian. Chúa nói: lời nói của anh em phải trong sáng đến mức không cần thề.
Như thế, Chúa Giêsu giải thoát con người khỏi lối giữ luật nặng tính hình thức. Luật không còn là những điều phải làm để khỏi bị phạt. Luật trở thành lời mời gọi sống ở một mức độ cao hơn: Mức độ của trái tim. Chúa Giêsu đưa luật lên thành luật của ơn cứu độ, luật của tình yêu và tự do.
Giữ luật theo tinh thần Chúa Giêsu không làm con người "khom xuống" dưới một khối đá khổng lồ. Trái lại, giữ luật đúng tinh thần làm con người ngẩng đầu lên. Vì khi tâm hồn được thanh sạch, ta được tự do khỏi những đam mê, khỏi oán hờn, khỏi những ràng buộc tội lỗi vốn làm ta nặng nề hơn bất cứ điều luật nào.
Luật không trói buộc ta. Tội mới trói buộc.
Chúa đến không phải để đặt thêm gánh nặng, mà để cất gánh nặng khỏi tâm hồn. Chúa không muốn ta chờ đến khi hậu quả nặng nề xảy ra mới gọi đó là tội. Chúa muốn ta chữa từ gốc rễ: Từ nội tâm. Bởi mọi hành vi xấu đều bắt đầu từ một ý nghĩ, một xúc cảm, một lựa chọn nhỏ bé trong lòng.
3. SỰ KHÔN NGOAN CỦA THIÊN CHÚA: CHIỀU SÂU CỦA LUẬT.
Thánh Phaolô trong thư gửi tín hữu Côrintô nói đến "sự khôn ngoan của Thiên Chúa" - điều mắt chưa thấy, tai chưa nghe. Người đời có thể cho rằng giữ luật là khờ dại. Tha thứ là yếu đuối. Thanh sạch nội tâm là chuyện lý tưởng. Nhưng theo sự khôn ngoan của Thiên Chúa, đó lại là con đường dẫn tới vinh quang.
Nếu các thủ lãnh đời này hiểu được mầu nhiệm ấy, họ đã chẳng đóng đinh Chúa vinh hiển. Giữ luật theo tinh thần Chúa Giêsu không thể chỉ bằng sức riêng. Phải có Thần Khí soi sáng. Phải có ơn Chúa chạm vào lòng mình. Bởi luật bây giờ không còn là danh sách những điều "không được", mà là lời mời gọi bước vào sự sống thần linh.
Khi Thần Khí chạm vào lòng ta, ta bắt đầu hiểu: Không giận ghét không phải vì sợ tội, mà vì ta muốn lòng mình bình an. Không sống buông thả không phải vì sợ hỏa ngục, mà vì ta biết mình được dựng nên cho sự thánh thiện.
4. GIỮ LUẬT ĐỂ NÊN THÁNH.
Nếu luật không đưa ta đến gần Chúa hơn, thì ta đang giữ luật sai cách. Chúa không muốn ta chỉ là những người "không phạm tội lớn". Chúa muốn ta nên thánh.
Giữ luật là để tâm hồn được uốn nắn. Là để đời mình đi đúng hướng. Là để giữa cuộc đời đầy cám dỗ và nhiễu nhương, ta không trật đường.
Luật là ánh sáng soi tâm hồn. Luật là hàng rào bảo vệ ơn nghĩa. Luật là con đường dẫn đến đời đời. Nhưng tất cả những điều ấy chỉ thực sự có ý nghĩa khi ta nhìn luật như một hành trình yêu mến.
5. LUẬT YÊU THƯƠNG, ĐÍCH ĐIỂM CỦA MỌI GIỚI RĂN.
Chúa Giêsu đã tóm tất cả lề luật vào hai điều: Kính mến Thiên Chúa hết lòng, và yêu thương tha nhân như chính mình. Dù được phân thành hai, thực ra chỉ là một dòng chảy. Chính vì yêu mến Thiên Chúa mà ta có thể yêu thương tha nhân vượt quá cảm tính tự nhiên, thậm chí yêu cả kẻ làm hại mình.
Yêu thương trong giáo huấn của Chúa không dừng ở mức "đừng làm điều xấu". Nó tiến xa hơn: Chủ động làm điều tốt.
Không chỉ không giết, mà còn làm hòa.
Không chỉ không phản bội, mà còn sống trung tín.
Không chỉ không nói dối, mà còn nói lời xây dựng.
Đỉnh cao của luật yêu thương chính là Thập Giá. Chúa không chỉ dạy bằng lời. Chúa hiến chính mình để cứu ta. Ở đó, luật và tình yêu gặp nhau.
6. THANH TẨY NỘI TÂM, CON ĐƯỜNG TỰ DO ĐÍCH YHỰC.
Ước gì mỗi Kitô hữu hiểu rằng giữ luật không phải là trình diễn đạo đức bên ngoài. Giữ luật là đào tạo cõi lòng. Nếu bên ngoài có vẻ ngay chính mà bên trong còn đầy oán hờn, thì luật chưa thấm. Nhưng nếu trong lòng đã được thanh tẩy, thì tự nhiên hành vi sẽ thay đổi.
Chúa không đòi ta hoàn hảo ngay tức khắc. Chúa mời ta từng ngày để Thần Khí thanh luyện lòng mình.
Luật của Chúa không phải là bảng cấm đoán khô cứng.
Luật của Chúa là nhịp tim của tình yêu.
Luật của Chúa là lời mời gọi bước vào tự do của con cái Thiên Chúa.
Giữa cuộc đời còn nhiều xáo trộn, giữa những giận hờn dễ bùng lên, giữa bao cám dỗ âm thầm len lỏi, Lời Chúa hôm nay thì thầm với ta: "Hãy chọn sự sống".
Và chọn sự sống chính là chọn sống luật yêu thương - không phải bằng môi miệng, nhưng bằng một trái tim đã được chạm đến bởi ơn Chúa.
Xin cho mỗi chúng ta biết giữ luật bằng lòng mến. Xin cho việc giữ luật đưa ta đến gần Chúa hơn, chứ không làm ta khô cứng. Xin cho luật của Chúa trở thành niềm vui, trở thành ánh sáng, trở thành con đường đưa ta về sự sống đời đời.
Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG
CHÚA NHẬT VI THƯỜNG NIÊN NĂM A
Nghe hai chữ "lề luật", nhiều người hơi chùn lòng. Luật thường gợi đến những điều cấm đoán, những giới hạn, những ràng buộc. Luật dễ làm người ta nghĩ đến hình phạt hơn là niềm vui. Nhưng Lời Chúa hôm nay lại mở ra một cái nhìn hoàn toàn khác: Luật không phải xiềng xích. Luật là con đường của sự sống.
1. THIÊN CHÚA ĐẶT TRƯỚC MẶT TA SỰ SỐNG.
Sách Huấn Ca nói một câu rất mạnh: "Trước mặt con là sự sống với sự chết… con muốn điều nào, hãy giơ tay ra mà lấy". Chúa không ép buộc con người. Chúa không dựng nên ta như những cỗ máy phải vâng lệnh mù quáng. Chúa ban tự do. Và chính vì ban tự do, Chúa cũng trao trách nhiệm.
Luật Chúa không phải là áp lực từ bên ngoài, nhưng là lời mời gọi từ tình yêu. Chúa chỉ cho ta con đường dẫn đến sự sống, còn bước đi hay không là do ta.
Ở đây đã có một mầm mống của Tin Mừng: Thiên Chúa tin vào con người. Chúa tin ta có thể chọn sự thiện. Chúa không truyền cho ai làm điều gian ác. Tội lỗi không đến từ Thiên Chúa, mà từ sự lạm dụng tự do của ta.
Như vậy, ngay từ Cựu Ước, luật đã không phải là gánh nặng. Luật là bảng chỉ đường. Luật là ánh đèn giữa đêm tối. Không có luật, ta dễ lạc lối. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở mức "giữ luật để khỏi lạc", ta vẫn chưa chạm đến chiều sâu mà sau này, trong Tân Ước, Chúa Giêsu muốn dẫn ta vào.
2. CHÚA GIÊSU KIỆN TOÀN LUẬT: TỪ SỢ HÃI ĐẾN TỰ DO.
Trong Tin Mừng theo thánh Mathêô, Chúa Giêsu nói: "Anh em đừng tưởng Thầy đến để bãi bỏ Lề Luật… Thầy đến không phải để bãi bỏ, nhưng là để kiện toàn".
Chúa không phá luật. Chúa nâng luật lên một tầm cao mới.
"Anh em đã nghe Luật dạy người xưa rằng: chớ giết người… Còn Thầy, Thầy bảo cho anh em biết…". Câu nói ấy không phải để phủ nhận truyền thống, nhưng để mở ra một chân trời sâu hơn:
Luật xưa dừng ở hành vi: đừng giết người. Chúa Giêsu đi vào nội tâm: đừng nuôi giận ghét.
Luật xưa nói: chớ ngoại tình. Chúa nói: ngay cả ánh mắt thèm muốn cũng phải được thanh tẩy.
Luật xưa dạy: đừng thề gian. Chúa nói: lời nói của anh em phải trong sáng đến mức không cần thề.
Như thế, Chúa Giêsu giải thoát con người khỏi lối giữ luật nặng tính hình thức. Luật không còn là những điều phải làm để khỏi bị phạt. Luật trở thành lời mời gọi sống ở một mức độ cao hơn: Mức độ của trái tim. Chúa Giêsu đưa luật lên thành luật của ơn cứu độ, luật của tình yêu và tự do.
Giữ luật theo tinh thần Chúa Giêsu không làm con người "khom xuống" dưới một khối đá khổng lồ. Trái lại, giữ luật đúng tinh thần làm con người ngẩng đầu lên. Vì khi tâm hồn được thanh sạch, ta được tự do khỏi những đam mê, khỏi oán hờn, khỏi những ràng buộc tội lỗi vốn làm ta nặng nề hơn bất cứ điều luật nào.
Luật không trói buộc ta. Tội mới trói buộc.
Chúa đến không phải để đặt thêm gánh nặng, mà để cất gánh nặng khỏi tâm hồn. Chúa không muốn ta chờ đến khi hậu quả nặng nề xảy ra mới gọi đó là tội. Chúa muốn ta chữa từ gốc rễ: Từ nội tâm. Bởi mọi hành vi xấu đều bắt đầu từ một ý nghĩ, một xúc cảm, một lựa chọn nhỏ bé trong lòng.
3. SỰ KHÔN NGOAN CỦA THIÊN CHÚA: CHIỀU SÂU CỦA LUẬT.
Thánh Phaolô trong thư gửi tín hữu Côrintô nói đến "sự khôn ngoan của Thiên Chúa" - điều mắt chưa thấy, tai chưa nghe. Người đời có thể cho rằng giữ luật là khờ dại. Tha thứ là yếu đuối. Thanh sạch nội tâm là chuyện lý tưởng. Nhưng theo sự khôn ngoan của Thiên Chúa, đó lại là con đường dẫn tới vinh quang.
Nếu các thủ lãnh đời này hiểu được mầu nhiệm ấy, họ đã chẳng đóng đinh Chúa vinh hiển. Giữ luật theo tinh thần Chúa Giêsu không thể chỉ bằng sức riêng. Phải có Thần Khí soi sáng. Phải có ơn Chúa chạm vào lòng mình. Bởi luật bây giờ không còn là danh sách những điều "không được", mà là lời mời gọi bước vào sự sống thần linh.
Khi Thần Khí chạm vào lòng ta, ta bắt đầu hiểu: Không giận ghét không phải vì sợ tội, mà vì ta muốn lòng mình bình an. Không sống buông thả không phải vì sợ hỏa ngục, mà vì ta biết mình được dựng nên cho sự thánh thiện.
4. GIỮ LUẬT ĐỂ NÊN THÁNH.
Nếu luật không đưa ta đến gần Chúa hơn, thì ta đang giữ luật sai cách. Chúa không muốn ta chỉ là những người "không phạm tội lớn". Chúa muốn ta nên thánh.
Giữ luật là để tâm hồn được uốn nắn. Là để đời mình đi đúng hướng. Là để giữa cuộc đời đầy cám dỗ và nhiễu nhương, ta không trật đường.
Luật là ánh sáng soi tâm hồn. Luật là hàng rào bảo vệ ơn nghĩa. Luật là con đường dẫn đến đời đời. Nhưng tất cả những điều ấy chỉ thực sự có ý nghĩa khi ta nhìn luật như một hành trình yêu mến.
5. LUẬT YÊU THƯƠNG, ĐÍCH ĐIỂM CỦA MỌI GIỚI RĂN.
Chúa Giêsu đã tóm tất cả lề luật vào hai điều: Kính mến Thiên Chúa hết lòng, và yêu thương tha nhân như chính mình. Dù được phân thành hai, thực ra chỉ là một dòng chảy. Chính vì yêu mến Thiên Chúa mà ta có thể yêu thương tha nhân vượt quá cảm tính tự nhiên, thậm chí yêu cả kẻ làm hại mình.
Yêu thương trong giáo huấn của Chúa không dừng ở mức "đừng làm điều xấu". Nó tiến xa hơn: Chủ động làm điều tốt.
Không chỉ không giết, mà còn làm hòa.
Không chỉ không phản bội, mà còn sống trung tín.
Không chỉ không nói dối, mà còn nói lời xây dựng.
Đỉnh cao của luật yêu thương chính là Thập Giá. Chúa không chỉ dạy bằng lời. Chúa hiến chính mình để cứu ta. Ở đó, luật và tình yêu gặp nhau.
6. THANH TẨY NỘI TÂM, CON ĐƯỜNG TỰ DO ĐÍCH YHỰC.
Ước gì mỗi Kitô hữu hiểu rằng giữ luật không phải là trình diễn đạo đức bên ngoài. Giữ luật là đào tạo cõi lòng. Nếu bên ngoài có vẻ ngay chính mà bên trong còn đầy oán hờn, thì luật chưa thấm. Nhưng nếu trong lòng đã được thanh tẩy, thì tự nhiên hành vi sẽ thay đổi.
Chúa không đòi ta hoàn hảo ngay tức khắc. Chúa mời ta từng ngày để Thần Khí thanh luyện lòng mình.
Luật của Chúa không phải là bảng cấm đoán khô cứng.
Luật của Chúa là nhịp tim của tình yêu.
Luật của Chúa là lời mời gọi bước vào tự do của con cái Thiên Chúa.
Giữa cuộc đời còn nhiều xáo trộn, giữa những giận hờn dễ bùng lên, giữa bao cám dỗ âm thầm len lỏi, Lời Chúa hôm nay thì thầm với ta: "Hãy chọn sự sống".
Và chọn sự sống chính là chọn sống luật yêu thương - không phải bằng môi miệng, nhưng bằng một trái tim đã được chạm đến bởi ơn Chúa.
Xin cho mỗi chúng ta biết giữ luật bằng lòng mến. Xin cho việc giữ luật đưa ta đến gần Chúa hơn, chứ không làm ta khô cứng. Xin cho luật của Chúa trở thành niềm vui, trở thành ánh sáng, trở thành con đường đưa ta về sự sống đời đời.
Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG