MỘT BIẾN CỐ ĐẦY Ý NGHĨA

Trong bài giảng Lễ Phong Thánh, Đức Thánh Cha Gioan-Phaolô II nói: “Anh chị em Việt Kiều quý mến trong cộng đồng rộng lớn của Giáo Hội, tôi xin chào anh chị em là những người tới Roma từ mọi phương trời. Từ châu Mỹ, châu Á, từ Úc châu và tất cả các nước Âu châu. Tôi biết anh chị em đến đây vì muốn tôn kính các vị Tử Đạo của anh chị em, nhưng cũng vì muốn tái tạo giữa anh chị em một tình huynh đệ, tình thân hữu, tình yêu thương vốn đầy tràn trong tâm hồn anh chị em, vì tất cả anh chị em đều có cùng một Tổ Quốc Quê Hương. Hơn thế, anh chị em tới đây và anh chị em hướng về Quê Huơng, vì anh chị em muốn bày tỏ tâm tình hiệp thông đầy hy vọng với Giáo Hội Mẹ Việt Nam’ (19.6.1988).

Đọc lại những lời trên đây của Đức Thánh Cha, tôi thấy hiện hình những ý nghĩa của việc các Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam tại Pháp (CĐCGVN-P) đoàn tụ lại tại Paris vào thời điểm Giáo Hội Quê Hương đang sống Năm Thánh 2010.

• Các CĐCGVN-P về Paris: đây không phải là các cộng đồng công giáo việt Nam từ năm châu, nhưng là 52 Cộng đoàn Công Giáo Việt Nam rải rác trên đất Pháp (xem Kỷ Yếu ‘30 Năm Hanh Trình Đức Tin’ (1976-2006).

• Các CĐCGVN-P về Paris: vì Paris được coi là nôi khai sinh hay có mặt của các dòng truyền giáo trực tiếp hay gián tiếp hoạt động ở Việt Nam. Sau các cha Thừa Sai là Dòng Tên, dòng Phanxicô, dòng Đaminh, dòng Lasan, dòng Đức Bà, dòng Thánh Phaolô, tu hội Xuân Bích…

• Các CĐCGVN-P về Paris, dâng Thánh Lễ tại Vương Cung Thánh Đường Notre Dame de Paris dưới sự chủ tọa của Đức Hồng Y André Vingt-Trois, Tổng Giám Mục Paris và Chủ Tịch của Hội Đồng Giám Mục Pháp, là để nói lên lòng biết ơn đối với Giáo Hội Pháp về bao công trình gieo trồng xây dựng Giáo Hội Việt Nam kể từ khi hai Đại Diện Tông Tòa Đàng Trong và Đàng Ngoài được thiết lập (1659)… và cho tới nay vẫn có một tương quan rất huynh đệ với Giáo Hội Việt Nam và Quê Hương Việt Nam.

• Các CĐCGVN-P về Paris làm Giờ Thánh ‘Hiệp Thông với Giáo Hội Việt Nam’ và ‘kính viếng phòng Tử Đạo’ tại nhà của các Cha Thừa Sai (MEP) để nói lên lòng biết ơn với các thánh Thánh Sáng Lập Giáo Hội Việt Nam, đối với toàn thể Hội Thừa Sai kể từ hai vị Đại Diện Tông Tòa tiên khởi: đức cha Francois Pallu (1629-1684) và đức cha Lambert de la Motte (1624-1689).

• Các CĐCGVN-P về Paris, để cùng dâng Thánh Lễ ‘Kính các Thánh Tử Đạo Việt Nam’ do Đức Cha Phaolô Nguyễn Văn Nhơn, Tổng Giám Mục Hà Nội, và Chủ Tịch Hội Đồng Giám Mục Việt Nam, chủ tế: mục đích hiệp thông với Giáo Hội Quê Hương, dâng lên Thiên Chúa tâm tình cảm tạ, dâng lên Đức Mẹ Lavang và các Thánh Tiền nhân lòng biết ơn, đồng thời hiệp ý cầu nguyện cho Giáo Hội Việt Nam hôm nay, tại quốc nội cũng như tại hải ngoại, được thực sự sống ba tiêu điểm đề ra trong bản đề cương của năm thánh: ‘Giáo Hội Mầu Niệm, Giáo Hội Hiệp Thông và Giáo Hội Sứ Vụ’.

• Các CĐCGVN-P về Paris, để như Đức Thánh Cha Gioan-Phaolô II nói ở trên, củng cố tình huynh đệ vốn có dồi dào giữa các Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam tại Pháp: Tuy sống rải rác trên cả nước, 52 Cộng Đoàn việt Nam họp mặt tại Paris, tay bắt mặt mừng, chia sẻ với nhau trong lời kinh tiếng hát Phụng Vụ, bằng những sinh hoạt ‘học hỏi và trao đổi’, ‘diễn nguyện thánh ca’, ‘hoạt náo giới trẻ’ …

• Các CĐCGVN-P về Paris không phải chỉ để ôn lại quá khứ của 35 năm sống ở quê người, nhưng còn để cùng nhau nhìn về phía trước, nhắm sâu vào tương lai: sống đức tin và tình tự dân tộc hôm nay… với mục đích vun trồng tươi tốt đời sống đạo cho con cháu ngày mai, nhắc nhỏ con cháu cội nguồn và văn hóa Việt Nam… Dù sống ở đâu, người công giáo luôn ghi trong tâm trí: Mình có một Tổ Quốc, một Giáo Hội Quê Hương…

• Sau cùng, các CĐCGVN-P về Paris trong niềm hãnh diện chung: tuy không nói ra nhưng ai cũng biết, vì hoàn cảnh lịch sử, người Việt Nam (trong đó có người Công Giáo Việt Nam) đã hiện diện trên đất Pháp lâu dài và kỳ cựu hơn người Việt Nam có mặt ở bất cứ một khung trời hải ngoại nào. Cho đến nay các CĐCGVN hải ngoại chưa tròn 40 tuổi, nhưng nhìn vào lịch sử Cộng Đồng Công Giáo Việt Nam với danh xưng của thời đại là ‘Liên Đoàn Công Giáo Việt Nam’ (1947-1952) và hiện nay là ‘Giáo Xứ Việt Nam – Paris’ đã thọ 73 tuổi đời (1947-2010), quả là ‘một hãnh diện chung cho cộng đồng người việt ở Pháp’, cũng là một nguyên do chính đáng để cảm tạ và tri ân…

Sự gắn bó hay hiệp thông luôn là một dòng điện hai chiều. Chúng ta gắn bó và hiệp thông với Quê Hương với Giáo Hội Mẹ. Nhiều lần các vị Chủ Chăn đã bày tỏ cho chúng ta tâm tình quý mến và gắn bó gần gũi này. Ở đây, tôi chỉ xin trích lại lời vắn của Đức Cha Phaolô Nguyễn Văn Hòa, Chủ Tịch Hội Đồng Giám Mục Việt Nam. Ngài nói: “Trong bối cảnh ấm cúng và đầy yêu thương của Giáo Hội Mẹ, chúng tôi, các Giám Mục Việt Nam đi Roma viếng Mộ Thánh Phêrô, thấy dâng lên lòng yêu thương dạt dào đối với anh chị em Việt Nam hải ngoại, những người con, tuy xa cách về địa dư, vẫn luôn gần gũi về tình Quê Hương và lòng yêu mến Giáo Hội” (Roma, 20.01.02).