NGÀY VĂN HÓA THƯ VIỆN GXVN PARIS
GXVN Paris. Chúa nhật 11/04/2010, Nhóm Thư viện GXVN Paris cử hành sinh nhật thứ XX của Thư Viên Giáo Xứ. Trước sự hiện diện tham dự của khoảng 200 khán thính giả, một chương trình văn hóa dặc biệt đã được trình diễn, xoay quanh 4 điểm: Giới thiệu sinh hoạt của Thư Viện; Giới thiệu cuốn sách « Hai mươi năm Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, 1999-2009 »; Giới thiệu Thần Học Linh Đạo trong thơ Cung Chi; Văn nghệ « Cải lương - tân cổ hữu tình ».
1. Giới thiệu sinh hoạt Thư Viện Giáo Xứ VN Paris trong 20 năm qua
Nhắc đến ngày sinh nhật thứ XX của Thư viện hôm nay, anh Trần Anh Dũng, cựu trưởng nhóm Thư Viện đã rất cảm động thấy sự hiện diện đông đảo của các thân hữu. Anh đã trình bày bốn ý ttưởng chính.
Cám ơn các quý vị đã cộng tác thuyết trình trong 20 năm qua: BS Vân Uyên Nuyễn Văn Ái, GS Trần Văn Cảnh, cụ Trương Công Cừu, cụ Thái Văn Kiểm, GS Tạ Thanh Minh Khánh, GS Trương Thị Liễu, PT Phạm Bá Nha, GS Lê Mộng Nguyên, LS Lê Trọng Quát, LS Lê Đình Thông, GS Vũ Quốc Thúc,…
Lượng sách lưu trữ, không ngừng phát tiển từ 20 năm qua. Với khoảng 10.000 cuốn sách, bốn lãnh vực ưu tiên đã đưọc thu thập và tích trữ là Tôn giáo 22%, Văn hóa giáo dục, triết lý 20%, Tiểu thuyết, truyện các loại 24%, Sử địa, chính trị 10%.
Những người xử dụng sách của thư viện có 2 loại. Các bạn trẻ dưới 30 tuổi thuờng đến đọc sách tại chỗ, hoặc mượn sách dưới dạng dặc biệt, trực tiếp với cha giám đốc thư viện. Những người lớn tuổi hơn thì thuờng mượn sách về nhà đọc. Trong năm vừa qua, Thư viện đa cho mượn 1649 lần, mà số độc giả dưọc thống kê theo tuổi nhu sau: tuổi 40-50: 41%; Tuổi 50-60: 21%; tuổi trên 60: 16%.
Trong ý thức trách nhiệm duy trì văn hóa Việt Nam, Nhóm Thư Viện tha thiết kêu gọi sự đóng góp của mọi người trong cộng đoàn, hầu giúp thư viện giáo xứ phát triển và thăng tiên luôn để phục vụ mọi nguời thêm nhiều kêt quả hữu ích và tôt đẹp hơn.
2. Giới thiệu sách « Hai mươi năm Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, 1990-2010 »
Tiếp lời anh Trần Anh Dũng, anh Cao Trọng Nghĩa đã giới thiệu cuốn sách mà Thư viện Giáo Xứ cho phát hành hôm nay. Lần lượt anh đã theo nội dung cuốn sách, giới thiệu những vị thuyêt trình trong 10 năm, từ 2000 đến 2010.
a) Năm 2000, Về chủ đề «Đức cha Hồ Ngọc Cẩn, nhà văn hóa Việt Nam », với Hương Giang Thái Văn Kiểm, Ls Lê Đình Thông.
b) Năm 2001, về chủ đề: « Đức cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng », với PT Phạm Bá Nha
c) Năm 2002, về chủ đề: « Nhà bác học Trương Vĩnh Ký », với GS Tạ Thanh Minh Khánh, GS Trương Thị Liễu.
d) Năm 2003, về chủ đề: « Paulus Huỳnh Tịnh Của », với GS Trần Văn Cảnh.
e) Năm 2004, về chủ đề: « Nghệ sỹ Bích Thuận « Từ làng Vân Hồ đến UNESCO », với GS Phạm Thị Nhung, LS Lê Đình Thông, PT Phạm Bá Nha.
f) Năm 2005, về chủ đề: « Quận Công Phước Môn Nguyễn Hữu Bài », với LS Lê Trọng Quát, GS Vũ Quốc Thúc.
g) Năm 2006, về chủ đề: « Thầy Lazarô Phiền », Quyển tiểu thuyết đầu tiên bằng Quốc ngữ », với LS Lê Đình Thông,
h) Năm 2007, về chủ đề: « Linh mục Sảng Đình Nguyễn Văn Thích », với BS Vân Uyên Nguyễn Văn Ái.
i) Năm 2008, về chủ đề: « 155 năm tử đạo, Thánh Philipphê Phan Văn Minh », với LS Lê Đình Thông,
j) Năm 2009, về chủ đề: « Nam Kỳ Địa Phận, Tuần báo Công Giáo tiên khởi Việt Nam », với Từ Nguyên
k) Năm 2010, về chủ đề: « Hai mươi năm, Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, 1990-2010 », với Trần Anh Dũng, Cao Trọng Nghĩa và LS Lê Đình Thông.
Tiếp lời Anh Cao Trọng Nghĩa, GS Vũ Quốc Thúc và Ls Lê Trọng Quát đã phát biểu cảm tưỡng thán phục công trình văn hóa mà Giáo Xứ đã thực hiện từ nhiều năm qua, đặc biệt trong lãnh vực thư viện và dậy tiếng việt.
3. Thần Học Linh Đạo trong thơ Cung Chi
Nói đến Thư Viện GXVN thì trước sau gì cũng sẽ phải nói đến người sáng lập và trách nhiệm, linh mục Đinh Đồng Thượng Sách. Ls Lê Đình Thông đã làm việc ấy và đã vắn tắt giới thiệu « Thần học linh đạo trong thơ Cung Chi ».
Cho câu hỏi Cung Chi là ai, ông đã trả lời: Cung Chi là bút hiệu của linh mục Đinh Đồng Thượng Sách. Ta hãy nghe thi sĩ Vân Uyên giới thiệu Cung Chi và hai bút hiệu khác nữa của nhà thơ:
Hiên ngang ‘‘Thần Lộ’’ giữa trần ai,
Ngâm khúc ‘‘Cung Chi’’ lộng đất trời.
Thế kỷ phần tư dâng của lễ,
Một lời trọn vẹn hứa không sai.
Thiên tình thắm thiết ‘‘Lương Nhi Tử’’,
Nhân đạo thâm sâu nặnh gánh vai.
‘‘Thượng Sách Đinh Đồng’’men muối Chúa,
Nêu gương tử đạo ‘‘Họ là ai’’.
Nhận định tổng quát về thơ Cung Chi, ông tóm tắt: Thơ Cung Chi rất đa dạng cả về hình thức lẫn nội dung. Tác giả đã dùng nhiểu thể loại khác nhau để diễn đạt tình cảm của mình. Hơn năm trăm bài thơ trước tác theo đủ thể loại, từ thất ngôn bát cú đến thơ Đường, thơ mới.
Song thất lục bát: 21,5%; Lối câu 7 chữ: 20,2%; Lục bát: 19%; Đường thi: 17%; Thơ mới năm chữ: 12,8%; Lối câu 8 chữ: 7,4%; Lối câu dài ngắn khác nhau: 1,2%; Hát nói: 0,9%.
Cung Chi cho rằng cuộc đời gồm muôn mảnh chắp lại. Nhà thơ là một Đức Kitô khác, khiến những vần thơ hóa thân thành những bông ‘‘hoa chớm nở giữa lòng đời cơ khổ’’ (Đời muôn mảnh, tr. 175). Thi tập Thương Ngàn Thương ghép lại trăm ngàn mảnh đời, từ bi lụy nhân thế đến niềm ‘‘tin cậy mến’’ siêu thoát. Tác giả Thương Ngàn Thương đã thi vị hóa lời chứng (poéticité du témoignage), chắp ý thơ cho vần điệu thăng hoa.
Về Thần Học linh đạo trong thơ Cung Chi, ba chủ đề quan trọng đã được diễn giả lưu tâm giới thiệu: chức linh mục, thần học Ba ngôi và Giáo hội Việt Nam. Ông nói:
Từ khi nhận chức thánh, đôi bàn tay linh mục ra tay cứu độ chúng sinh qua bí tích rửa tội, thêm sức, hòa giải, thánh thể, hôn phối và xức dầu bệnh nhân:
Chúa ban cho con đôi bàn tay
Gọi con giơ lên vào một ngày
Lĩnh ấn dầu thơm ơn thánh hiến
Để rồi sai đi khắp đó đây.
Chúa bảo con dùng cả đôi tay
Đón mọi tuổi đời dẫu thơ ngây
Biến đổi con người thành con Chúa
Qua giếng thiêng liêng cao quý thay.
Rồi có những lần cao đôi tay
Con xin tha thiết xuống dư đầy
Bẩy ơn Thánh Thần tăng thêm sức
Cho đoàn chiên Chúa được hăng say.
Dù rằng bất xứng trọn đôi tay
Vẫn được Chúa thương nhịn hàng ngày
Chấp nhận cho con dâng Mình Chúa
Nuôi dưỡng hồn thiêng dưới thế này.
Cảm động biết bao chút bàn tay
Vớt lấy sinh linh thoát bến lầy
Nhờ công cứu chuộc trên Thánh giá
Bằng muôn cực hình dấm chua cay.
Những cặp hôn nhân cũng nhờ tay
Kết liên giao ước chặt mối giây
Keo sơn gắn bó tình phu phụ
Chung thủy một lòng không đổi thay
Giờ phút cuối đời rộng đôi tay
Bên giường bệnh nhân sắp đến ngày
Xức dầu an ủi ban toàn xá
Phần mộ chia ly lá lìa cây.
(Đôi bàn tay linh mục, tr. 178)
Thi tập Thương Ngàn Thương vừa là kinh Tin kính, lại vừa là tâm kinh nguyện cầu Chúa Ba Ngôi.
- Tác giả chúc tụng Ngôi Cha bằng lối thơ 8 chữ:
Tôi nhác thấy thần thiêng hát vang dội
Chúa Trời ! Chúa Trời ! lạy Chúa Trời
Rồi nhác thấy rộng mở chín tầng trời
Và trái đất, và thinh không hợp tấu.
(Chúc tụng, tr. 115)
Câu 1 và câu 4 nhắc lại hai lần (tôi) nhác thấy để diễn tả hai động từ thấy và mở xảy ra cùng lúc (simultanéité). Câu 2 là tiếng hát thiên thần cầu khấn Đức Chúa Cha: Chúa Trời, Chúa Trời, lạy Chúa Trời. Câu 3 nhắc lại lời Chúa: ‘‘Anh em cứ xin thì sẽ được, cứ tìm thì sẽ thấy, cứ gõ cửa thì sẽ mở cho. Vì hễ ai xin thì nhận được, ai tìm thì sẽ thấy, ai gõ cửa thì sẽ mở ra’’ (Lc 11,9-10).
- Tác giả tụng ca Ngôi Hai bằng câu thơ 7 chữ:
Con thành tâm cúi đầu thờ lạy
Linh hồn thiêng của Chúa Kitô
Cho con điều quý trọng vô bờ
Là được ơn siêu nhiên thánh hóa.
(Anima Christi, tr. 12)
- Tác giả dâng lên Thánh Thần những vần thơ trông cậy:
Lạy Thánh Thần, xin hãy thổi hãy thổi
Gió linh thiêng mang sinh khí muôn nơi
Hãy cuốn đi những ô nhục kiếp người
Cho nhân phẩm nên cao siêu thần thánh.
(Gió linh thiêng, tr. 221)
Thi tập Thương Ngàn Thương còn có nhiều bài thơ đẹp như những bức tranh, ghi lại trang Giáo sử hào hùng của dân tộc. Bài thơ 8 chữ chỉ gồm 56 câu mà ghi lại được hết danh tính 117 thánh nhân tử đạo nước nhà, ngày 19-6-1988 đã được ghi vào sổ vàng thánh nhân của Giáo hội hoàn vũ. Toàn bài thơ là khải hoàn ca. Tiền nhân chấp nhận cái chết để làm chứng cho đức Tin son sắt, trung kiên. Chung khúc anh hùng ca là nén tâm nhang thành kính nguyện cầu tiên tổ:
Họ là ai muôn đời quên sao được
Lấy máu đào viết Giáo sử Quê hương
Gieo vào lòng đất mẹ hạt yêu thương
Bằng hàng trăm ngàn con tim bác ái
Lạy tiên tổ vô cùng thánh ái
Giúp chúng con vững chãi niềm tin
Trung kiên thờ Chúa hết mình
Đi đâu vẫn thắm mối tình Việt Nam.
(Họ là ai, tr. 253)
Và để kết thúc bài nói chuyện về thơ Cung Chi, với tấm lòng yêu thơ và tôn kính một linh mục thi nhân, diễn giả có câu thơ đề tặng rằng:
Trăm nhớ ngàn thương
Nhà thơ sáng tác tập thơ đầu
Tâm tình mục tử ý thâm sâu
Công cha nghĩa mẹ như trời biển
Mến Chúa yêu người tựa ngọc châu
Chữ nghĩa thơ Đường ngàn nỗi nhớ
Bài thơ lục bát vạn niềm đau
Xem thơ chợt nhớ Lương Nhi Tử
Có phải thi nhân sớm bạc đầu ?
Giáo xứ Paris, tiết đông tàn (8-3-2010)
4. Văn nghệ « Cải lương – tân cổ hữu tình »
Sang phần thứ tư, một chương trình văn nghệ rất đặc sắc đẵ được trình diễn. Trước nhất Ca đoàn Giáo Xứ Việt Nam và nhóm tu sỹ đã trình diễn nhạc phẩm « Đền Thiên thu » do Linh Diệu phổ nhạc thơ Cung Chi và nhạc phẩm « Lòng Mẹ » lời Y Vân, nhạc Hải Linh.
Nhưng phần văn nghệ độc đáo nhất là do Minh Đức & Kiều Lệ Mai và đoàn cải lương Nghệ Sỹ Paris. Lần lượt các nghệ sỹ Hà Mỹ Liên, Kim Anh, Minh Thanh, Kim Chi, Văn Đệ, Dương Thanh Hồng, Thu Thảo, Hoàng Tuấn, Trần Nghĩa Hiệp đã trình diễn những trích đoạn kịch, cải lương thú vị và những bài tân cổ giao duyên hữu tình, như kịch « Chung một mái nhà », tuồng cải lương « Bên cầu đệt lụa », « Biên giới một chiều mưa », tân nhạc « Anh đi chiến dịch »,….
Kết thúc, Ngày Văn Hóa Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, lần thứ XX, 11/04/2010, đã khép lại với tiệc bánh sinh nhật. Chia nhau mẩu bánh, sẻ nhau ly rượu, các thân hữu Thư viện đã thân tình trao đổi với các anh chị Nhóm Thư Viện. Quyển sổ lưu niệm chuyển quanh, tôi tình cờ mở đọc, thấy một người tham dự ghi: « Hai mươi năm âm thầm, kiên trì tìm kiến và thâu thập sách, phân loại, xếp đặt và bảo trì sách, giới thiệu, cho đọc và cho mượn về nhà đọc; không một lời ta thán, không một lời kể công; lúc nào cũng ân cần với người đọc và người mượn sách; các anh chị Nhóm thư viện Giáo xứ Paris đã và đang làm một công trình rất to lớn, rất hữu ích cho văn hóa và văn học việt nam. Công việc các anh chị làm rất đáng được khích lệ và thán phục ».
Paris, ngày 12/04/2010
 |
| Thân hữu đến dự ngày Văn Hóa Thư Viện GXVN Paris |
1. Giới thiệu sinh hoạt Thư Viện Giáo Xứ VN Paris trong 20 năm qua
Nhắc đến ngày sinh nhật thứ XX của Thư viện hôm nay, anh Trần Anh Dũng, cựu trưởng nhóm Thư Viện đã rất cảm động thấy sự hiện diện đông đảo của các thân hữu. Anh đã trình bày bốn ý ttưởng chính.
Cám ơn các quý vị đã cộng tác thuyết trình trong 20 năm qua: BS Vân Uyên Nuyễn Văn Ái, GS Trần Văn Cảnh, cụ Trương Công Cừu, cụ Thái Văn Kiểm, GS Tạ Thanh Minh Khánh, GS Trương Thị Liễu, PT Phạm Bá Nha, GS Lê Mộng Nguyên, LS Lê Trọng Quát, LS Lê Đình Thông, GS Vũ Quốc Thúc,…
Lượng sách lưu trữ, không ngừng phát tiển từ 20 năm qua. Với khoảng 10.000 cuốn sách, bốn lãnh vực ưu tiên đã đưọc thu thập và tích trữ là Tôn giáo 22%, Văn hóa giáo dục, triết lý 20%, Tiểu thuyết, truyện các loại 24%, Sử địa, chính trị 10%.
Những người xử dụng sách của thư viện có 2 loại. Các bạn trẻ dưới 30 tuổi thuờng đến đọc sách tại chỗ, hoặc mượn sách dưới dạng dặc biệt, trực tiếp với cha giám đốc thư viện. Những người lớn tuổi hơn thì thuờng mượn sách về nhà đọc. Trong năm vừa qua, Thư viện đa cho mượn 1649 lần, mà số độc giả dưọc thống kê theo tuổi nhu sau: tuổi 40-50: 41%; Tuổi 50-60: 21%; tuổi trên 60: 16%.
Trong ý thức trách nhiệm duy trì văn hóa Việt Nam, Nhóm Thư Viện tha thiết kêu gọi sự đóng góp của mọi người trong cộng đoàn, hầu giúp thư viện giáo xứ phát triển và thăng tiên luôn để phục vụ mọi nguời thêm nhiều kêt quả hữu ích và tôt đẹp hơn.
2. Giới thiệu sách « Hai mươi năm Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, 1990-2010 »
Tiếp lời anh Trần Anh Dũng, anh Cao Trọng Nghĩa đã giới thiệu cuốn sách mà Thư viện Giáo Xứ cho phát hành hôm nay. Lần lượt anh đã theo nội dung cuốn sách, giới thiệu những vị thuyêt trình trong 10 năm, từ 2000 đến 2010.
a) Năm 2000, Về chủ đề «Đức cha Hồ Ngọc Cẩn, nhà văn hóa Việt Nam », với Hương Giang Thái Văn Kiểm, Ls Lê Đình Thông.
b) Năm 2001, về chủ đề: « Đức cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng », với PT Phạm Bá Nha
c) Năm 2002, về chủ đề: « Nhà bác học Trương Vĩnh Ký », với GS Tạ Thanh Minh Khánh, GS Trương Thị Liễu.
d) Năm 2003, về chủ đề: « Paulus Huỳnh Tịnh Của », với GS Trần Văn Cảnh.
e) Năm 2004, về chủ đề: « Nghệ sỹ Bích Thuận « Từ làng Vân Hồ đến UNESCO », với GS Phạm Thị Nhung, LS Lê Đình Thông, PT Phạm Bá Nha.
f) Năm 2005, về chủ đề: « Quận Công Phước Môn Nguyễn Hữu Bài », với LS Lê Trọng Quát, GS Vũ Quốc Thúc.
g) Năm 2006, về chủ đề: « Thầy Lazarô Phiền », Quyển tiểu thuyết đầu tiên bằng Quốc ngữ », với LS Lê Đình Thông,
h) Năm 2007, về chủ đề: « Linh mục Sảng Đình Nguyễn Văn Thích », với BS Vân Uyên Nguyễn Văn Ái.
i) Năm 2008, về chủ đề: « 155 năm tử đạo, Thánh Philipphê Phan Văn Minh », với LS Lê Đình Thông,
j) Năm 2009, về chủ đề: « Nam Kỳ Địa Phận, Tuần báo Công Giáo tiên khởi Việt Nam », với Từ Nguyên
k) Năm 2010, về chủ đề: « Hai mươi năm, Thư Viện Giáo Xứ Việt Nam Paris, 1990-2010 », với Trần Anh Dũng, Cao Trọng Nghĩa và LS Lê Đình Thông.
.jpg) |
| Từ trái: Ls Thông, Pt Nha, Gs Liễu, Gs Cảnh, Gs Thúc, Ls Quát, Bs Ái |
3. Thần Học Linh Đạo trong thơ Cung Chi
Nói đến Thư Viện GXVN thì trước sau gì cũng sẽ phải nói đến người sáng lập và trách nhiệm, linh mục Đinh Đồng Thượng Sách. Ls Lê Đình Thông đã làm việc ấy và đã vắn tắt giới thiệu « Thần học linh đạo trong thơ Cung Chi ».
Cho câu hỏi Cung Chi là ai, ông đã trả lời: Cung Chi là bút hiệu của linh mục Đinh Đồng Thượng Sách. Ta hãy nghe thi sĩ Vân Uyên giới thiệu Cung Chi và hai bút hiệu khác nữa của nhà thơ:
Hiên ngang ‘‘Thần Lộ’’ giữa trần ai,
Ngâm khúc ‘‘Cung Chi’’ lộng đất trời.
Thế kỷ phần tư dâng của lễ,
Một lời trọn vẹn hứa không sai.
Thiên tình thắm thiết ‘‘Lương Nhi Tử’’,
Nhân đạo thâm sâu nặnh gánh vai.
‘‘Thượng Sách Đinh Đồng’’men muối Chúa,
Nêu gương tử đạo ‘‘Họ là ai’’.
Nhận định tổng quát về thơ Cung Chi, ông tóm tắt: Thơ Cung Chi rất đa dạng cả về hình thức lẫn nội dung. Tác giả đã dùng nhiểu thể loại khác nhau để diễn đạt tình cảm của mình. Hơn năm trăm bài thơ trước tác theo đủ thể loại, từ thất ngôn bát cú đến thơ Đường, thơ mới.
Song thất lục bát: 21,5%; Lối câu 7 chữ: 20,2%; Lục bát: 19%; Đường thi: 17%; Thơ mới năm chữ: 12,8%; Lối câu 8 chữ: 7,4%; Lối câu dài ngắn khác nhau: 1,2%; Hát nói: 0,9%.
Cung Chi cho rằng cuộc đời gồm muôn mảnh chắp lại. Nhà thơ là một Đức Kitô khác, khiến những vần thơ hóa thân thành những bông ‘‘hoa chớm nở giữa lòng đời cơ khổ’’ (Đời muôn mảnh, tr. 175). Thi tập Thương Ngàn Thương ghép lại trăm ngàn mảnh đời, từ bi lụy nhân thế đến niềm ‘‘tin cậy mến’’ siêu thoát. Tác giả Thương Ngàn Thương đã thi vị hóa lời chứng (poéticité du témoignage), chắp ý thơ cho vần điệu thăng hoa.
Về Thần Học linh đạo trong thơ Cung Chi, ba chủ đề quan trọng đã được diễn giả lưu tâm giới thiệu: chức linh mục, thần học Ba ngôi và Giáo hội Việt Nam. Ông nói:
Từ khi nhận chức thánh, đôi bàn tay linh mục ra tay cứu độ chúng sinh qua bí tích rửa tội, thêm sức, hòa giải, thánh thể, hôn phối và xức dầu bệnh nhân:
Chúa ban cho con đôi bàn tay
Gọi con giơ lên vào một ngày
Lĩnh ấn dầu thơm ơn thánh hiến
Để rồi sai đi khắp đó đây.
Chúa bảo con dùng cả đôi tay
Đón mọi tuổi đời dẫu thơ ngây
Biến đổi con người thành con Chúa
Qua giếng thiêng liêng cao quý thay.
Rồi có những lần cao đôi tay
Con xin tha thiết xuống dư đầy
Bẩy ơn Thánh Thần tăng thêm sức
Cho đoàn chiên Chúa được hăng say.
Dù rằng bất xứng trọn đôi tay
Vẫn được Chúa thương nhịn hàng ngày
Chấp nhận cho con dâng Mình Chúa
Nuôi dưỡng hồn thiêng dưới thế này.
Cảm động biết bao chút bàn tay
Vớt lấy sinh linh thoát bến lầy
Nhờ công cứu chuộc trên Thánh giá
Bằng muôn cực hình dấm chua cay.
Những cặp hôn nhân cũng nhờ tay
Kết liên giao ước chặt mối giây
Keo sơn gắn bó tình phu phụ
Chung thủy một lòng không đổi thay
Giờ phút cuối đời rộng đôi tay
Bên giường bệnh nhân sắp đến ngày
Xức dầu an ủi ban toàn xá
Phần mộ chia ly lá lìa cây.
(Đôi bàn tay linh mục, tr. 178)
Thi tập Thương Ngàn Thương vừa là kinh Tin kính, lại vừa là tâm kinh nguyện cầu Chúa Ba Ngôi.
- Tác giả chúc tụng Ngôi Cha bằng lối thơ 8 chữ:
Tôi nhác thấy thần thiêng hát vang dội
Chúa Trời ! Chúa Trời ! lạy Chúa Trời
Rồi nhác thấy rộng mở chín tầng trời
Và trái đất, và thinh không hợp tấu.
(Chúc tụng, tr. 115)
Câu 1 và câu 4 nhắc lại hai lần (tôi) nhác thấy để diễn tả hai động từ thấy và mở xảy ra cùng lúc (simultanéité). Câu 2 là tiếng hát thiên thần cầu khấn Đức Chúa Cha: Chúa Trời, Chúa Trời, lạy Chúa Trời. Câu 3 nhắc lại lời Chúa: ‘‘Anh em cứ xin thì sẽ được, cứ tìm thì sẽ thấy, cứ gõ cửa thì sẽ mở cho. Vì hễ ai xin thì nhận được, ai tìm thì sẽ thấy, ai gõ cửa thì sẽ mở ra’’ (Lc 11,9-10).
- Tác giả tụng ca Ngôi Hai bằng câu thơ 7 chữ:
Con thành tâm cúi đầu thờ lạy
Linh hồn thiêng của Chúa Kitô
Cho con điều quý trọng vô bờ
Là được ơn siêu nhiên thánh hóa.
(Anima Christi, tr. 12)
- Tác giả dâng lên Thánh Thần những vần thơ trông cậy:
Lạy Thánh Thần, xin hãy thổi hãy thổi
Gió linh thiêng mang sinh khí muôn nơi
Hãy cuốn đi những ô nhục kiếp người
Cho nhân phẩm nên cao siêu thần thánh.
(Gió linh thiêng, tr. 221)
Thi tập Thương Ngàn Thương còn có nhiều bài thơ đẹp như những bức tranh, ghi lại trang Giáo sử hào hùng của dân tộc. Bài thơ 8 chữ chỉ gồm 56 câu mà ghi lại được hết danh tính 117 thánh nhân tử đạo nước nhà, ngày 19-6-1988 đã được ghi vào sổ vàng thánh nhân của Giáo hội hoàn vũ. Toàn bài thơ là khải hoàn ca. Tiền nhân chấp nhận cái chết để làm chứng cho đức Tin son sắt, trung kiên. Chung khúc anh hùng ca là nén tâm nhang thành kính nguyện cầu tiên tổ:
Họ là ai muôn đời quên sao được
Lấy máu đào viết Giáo sử Quê hương
Gieo vào lòng đất mẹ hạt yêu thương
Bằng hàng trăm ngàn con tim bác ái
Lạy tiên tổ vô cùng thánh ái
Giúp chúng con vững chãi niềm tin
Trung kiên thờ Chúa hết mình
Đi đâu vẫn thắm mối tình Việt Nam.
(Họ là ai, tr. 253)
Và để kết thúc bài nói chuyện về thơ Cung Chi, với tấm lòng yêu thơ và tôn kính một linh mục thi nhân, diễn giả có câu thơ đề tặng rằng:
Trăm nhớ ngàn thương
Nhà thơ sáng tác tập thơ đầu
Tâm tình mục tử ý thâm sâu
Công cha nghĩa mẹ như trời biển
Mến Chúa yêu người tựa ngọc châu
Chữ nghĩa thơ Đường ngàn nỗi nhớ
Bài thơ lục bát vạn niềm đau
Xem thơ chợt nhớ Lương Nhi Tử
Có phải thi nhân sớm bạc đầu ?
Giáo xứ Paris, tiết đông tàn (8-3-2010)
4. Văn nghệ « Cải lương – tân cổ hữu tình »
Sang phần thứ tư, một chương trình văn nghệ rất đặc sắc đẵ được trình diễn. Trước nhất Ca đoàn Giáo Xứ Việt Nam và nhóm tu sỹ đã trình diễn nhạc phẩm « Đền Thiên thu » do Linh Diệu phổ nhạc thơ Cung Chi và nhạc phẩm « Lòng Mẹ » lời Y Vân, nhạc Hải Linh.
Nhưng phần văn nghệ độc đáo nhất là do Minh Đức & Kiều Lệ Mai và đoàn cải lương Nghệ Sỹ Paris. Lần lượt các nghệ sỹ Hà Mỹ Liên, Kim Anh, Minh Thanh, Kim Chi, Văn Đệ, Dương Thanh Hồng, Thu Thảo, Hoàng Tuấn, Trần Nghĩa Hiệp đã trình diễn những trích đoạn kịch, cải lương thú vị và những bài tân cổ giao duyên hữu tình, như kịch « Chung một mái nhà », tuồng cải lương « Bên cầu đệt lụa », « Biên giới một chiều mưa », tân nhạc « Anh đi chiến dịch »,….
.jpg) |
| Các anh chị trong nhóm thư viện |
Paris, ngày 12/04/2010